Interview met Josée Kempe; Als dansende rookslierten…

Als dansende rookslierten…

Als een grote wolk voor de zon schuift en het zonlicht zich langzaam uit het atelier van Josée Kempe terugtrekt, komt het grote lichtobject op de muur langzaam tot leven. Het is alsof het niet buiten, maar daar in het atelier gebeurt. Even vergeet ik de vraag die ik wil stellen en ik kijk in stilte naar wat er zich op de muur afspeelt.  (Door Meike Wesselink)

Lang genoeg heeft ze haar werk voor zichzelf gehouden en nu ze is er klaar voor om het de buitenwereld te laten zien. Van 27 oktober tot en met 19 november zijn de lichtobjecten van Josée Kempe te bekijken bij Kunst op de Hoek op Nieuwstad 20. Objecten gemaakt van optische vezel. Door die vezel, waarvan Josée er enkele kilometers heeft liggen, laat ze ledlampjes schijnen en het is de kunst de techniek zo onzichtbaar mogelijk in het object te laten verdwijnen dat de toeschouwer in verwarring achterblijft. “Als ik hoor: ‘hè, hoe zit dat nou in elkaar’, dan weet ik dat ik mijn doel heb bereikt.” Josée wil dezelfde soort verwondering oproepen die ze zelf als kind had bij het zien van zo’n lichtbol, bestaande uit sprieten die -als je de stekker in het stopcontact stopte- een kleurenzee aan licht gaf en waar je je hand doorheen kon laten gaan zodat die sprieten gingen mee wuiven. Misschien zijn ze nog te vinden, ergens vergeten op een zolder of in een hoekje weggestopt in een kringloopwinkel.
“Daar begon de fascinatie, maar pas enkele jaren geleden ben ik me er echt in ben gaan verdiepen. Het begon met vissersdraad. Ik probeerde er op allerlei manieren licht door te laten schijnen, maar dat leverde niet het gewenste effect op. Ik ontdekte glasvezel, maar wist aanvankelijk niet goed wat ik ermee aanmoest, want wat doe je met zo’n dun draad als je iets wilt maken met een behoorlijk volume? Ik begon het te bundelen om meer massa te krijgen, ging gaas gebruiken om een frame te maken en ben gaan zoeken hoe ik frame en licht kan samenbrengen tot een goed geheel, tot iets dat er bij daglicht ook interessant uitziet. Ik ging transparante stoffen in verschillende kleuren gebruiken, reflecterende materialen, verschillende soorten vezel en ledlampjes en ben nu op het punt beland van programmeren.” In de vrijwel lege, witte hal van haar woning laat Josée zien wat ze bedoelt. “In zo’n ruimte die je alleen maar bewandelt om van de ene naar de andere plek te komen, kun je een lichtobject zo programmeren dat het reageert op beweging en het even oplicht als je langsloopt. Daarin ben ik me nu aan het verdiepen. Maar er is zoveel meer mogelijk met glasvezel, het is een grote ontdekkingstocht en voor zover ik weet ben ik de enige in Nederland die zich ermee bezighoudt.” Over een buste in het atelier hangt een draagbaar lichtobject, een sieraad. De zachtgeel verlichte bundels glasvezel zo gedrapeerd dat het de lichaamsvormen accentueert. Glaskralen met ledjes erin verspreid over de halssnoeren als speelse lichtbollen. Verbonden aan stekkertjes, is het sieraad nog niet mobiel. “Ook een toepassing die ik aan het uitwerken ben, maar die zeker interessant voor de catwalk zou kunnen zijn. Catwalk, zo heb ik het object genoemd.”

De werken van Josée hebben allen een bijzondere naam en zijn tot stand gekomen door het thema beweging dat een constante factor in het werk van Josée lijkt. “Ik was vijftien jaar tangolerares. Beweging speelt daarin een vluchtige rol. Met mijn werk probeer ik die beweging vast te leggen, zoals je ook met een foto de beweging van auto’s op een weg kunt vastleggen.”

Als rookslierten, dansend door een café staart het werk Reflect mij aan. Het draad dat de ledjes verbindt met kleine stekkertjes hebben dezelfde neutrale kleur. Omdat de associatie met elektriciteit er niet meteen is, roept het werk betovering op. Bij andere objecten is elektriciteit weer wel een wezenlijk element en is het met contrasterend rood draad prominent aangebracht op rond de bundels vezel. Underneath, een groot vloerobject, symboliseert de beweging van een platvis die zich onder het zand beweegt. “Precies het moment dat de vis onder het zand schuift en de kleuren van het zand op lijken te gaan in die van de vis.” Het werk is afgelopen zomer tentoongesteld in Museum Opsterlân in Gorredijk waar het als een van de veertig werken van de vierhonderd uitgekozen werd als onderdeel van de expositie Verandering, waarin een beeld werd geschetst van de veranderende toepassingen van kunst. “Wat bijzonder is van zo’n museum is dat je werk onbedoeld toch op een voetstuk belandt. Bij het object komt een weldoordachte tekst te staan, waardoor het geheel een bé- tje wordt opgetild. Wat ik juist boeiend vind is om te weten welke associaties het werk op zichzelf oproept bij de kijker en welke toepassingen hij of zijn er zelf bij bedenkt. Ik ben heel nieuwsgierig hoe er wordt gereageerd op de expositie bij Kunst op de Hoek. Voor mij is het echt een vuurdoop.”

Op vrijdag 28 oktober is de opening van de expositie van Josée. Kunstenares Marion Huyskes geeft een inleiding op het werk. Wie wil, kan binnenstappen om het werk te bekijken en van gedachten te wisselen met de kunstenaar. www.joseekempe.nl

Artikel in Contact: contact-blz-12-13_10_2016

josee-kempe